NẤM TRICHODERMA | Người Bạn Của Nông Nghiệp

Là chế phẩm có nguồn gốc sinh học, thân thiện với môi trường, an toàn cho người sử dụng và góp phần bảo vệ môi trường sinh thái. Ngoài ra, chế phẩm sinh học Trichoderma có thể dùng một hoặc nhiều cách kết hợp để khống chế các loài nấm gây hại, các phương thức có thể thay đổi tùy thuộc vào đối tượng gây hại và điều kiện lý hóa của môi trường tại thời điểm đó (nhiệt độ, độ ẩm…). Cùng BSF Smart Farm tìm hiểu nhé.

NẤM TRICHODERMA LÀ GÌ VÀ TÁC DỤNG CỦA NẤM TRICHODERMA

Nấm Trichoderma là một loại nấm đối kháng có khả năng kiểm soát tất cả các loại nấm gây bệnh khác, giết được nhiều loại nấm gây thối rễ chủ yếu như: Pythium, Rhizoctonia và Fusarium.

Khái Niệm Cơ Bản

Đây là tên gọi của chủng nấm có tên đầy đủ là Trichoderma spp, là một tập hợp loài chứ không phải là 1 loài riêng lẻ, thường sống trong đất tập trung nhiều ở khu vực rễ cây. Chủng nấm này có đến 33 loài, hầu hết đều có lợi cho cây trồng. Một số giúp cố định đạm trong đất, số khác phân giải lân hoặc tấn công tiêu diệt các loài nấm bệnh gây hại cho cây trồng. Do tính chất đối kháng với nấm bệnh, nên bà con thường nghe tên gọi của Trichoderma mà là “Nấm đối kháng Trichoderma”.

Trong 33 loài, ngày nay người ta đã nghiên cứu và phân loại ra được 11 loài có khả năng đối kháng nấm bệnh cực mạnh: T.harzianum, T.aureoviride, T.atroviride, T.koningii, T.longibrachiatum, T.viride, T.pseudokoningii, T.longifilis, T.minutisporu, T.hamatum, T.reesei

Nấm trichoderma sinh sản vô tính bằng bào tử, bào tử nấm nhìn dưới kính hiển  vi có dạng hình trứng, màu xanh lục, đính trên những sợi nấm.

Cơ Chế Sinh Học

Nấm đối kháng Trichoderma có một số cơ chế sinh học nổi bật, mà từ đó con người ứng dụng vào hoạt động sản xuất nông nghiệp của mình.

Tiết enzyme diệt nấm bệnh:  Các enzyme này phân giải các thành vách tế bào gây bệnh, nấm bệnh … biến chúng thành thức ăn giúp cây trồng dễ dàng hấp thu dinh dưỡng. Các loại enzyme do Trichoderma tiết ra là: Endochitinase, Chitobiosidase, Trypsin, Cellulose, Protease …

Cạnh tranh dinh dưỡng: Tranh đoạt thức ăn của các vi sinh vật, các nấm gây bệnh cho cây trồng. Nguyên tắc là cứ con nào đông thì con ấy thắng. Khi 1 loại vi sinh vật phát triển mạnh, chúng sẽ chiếm không gian, nguồn thức ăn của các loài khác, hạn chế sự phát triển của các loài khác.

Tiết ra các hoạt chất kháng sinh: các chất được sử dụng như kháng sinh, ức chế và tiêu diệt các vi nấm tác nhân gây bệnh hại cây trồng

Cơ chế ký sinh trên nấm bệnh: tức giết chết các tác nhân gây bệnh bằng cách xâm nhập vào bên trong loài nấm gây hại và/hoặc tiết ra những chất (enzyme) để phân hủy chúng. Bằng nghiên cứu và thực nghiệm, người ta nhận thấy rằng Trichoderma rất hiệu quả trong việc ức chế và tiêu diệt các loại nấm, vi khuẩn gây bệnh cây trồng sau: Fusarium Spp, Pythium, Macrophomina, Botrytis cinerea, Rhizoctonia solani. Không chỉ ký sinh trên nấm bệnh, Trichoderma còn ký sinh và tiêu diệt tuyến trùng rất hiệu quả. Do đó người ta ứng dụng Trichoderma trong xử lý tuyến trùng trên cây có múi, cây tiêu, sầu riêng.

Cộng sinh với bộ rễ: Trichoderma sống phân bố xung quanh bộ rễ, sống cộng sinh với rễ, việc đó giúp bảo vệ bộ rễ (ngăn chặn nấm bệnh hại tấn công bộ rễ, đặc biệt là rễ tơ), các enzyme do Trichoderma tiết ra giúp kích thích bộ rễ phát triển, giúp bộ rễ vươn xa hơn, sâu hơn vào lòng đất, giúp cây trồng chống chịu khô hạn tốt, hút được nhiều dinh dưỡng hơn, đồng thời Trichoderma cũng dễ tìm kiếm thức ăn hơn. Bộ rễ cây có nhu cầu về đạm thấp hơn 40% so với những cây không có sự hiện diện của loại nấm này ở rễ.

Cộng sinh với hệ vi sinh vật hữu ích trong đất: hỗ trợ các vi sinh vật hữu hiệu và cộng sinh với các vi sinh vật cố định đạm, phân giải lân…

Phục hồi bộ rễ: giúp bộ rễ phục hồi tổn thương do rệp sáp hoặc tuyến trùng

Công dụng của nấm Trichoderma đối với cây trồng

Nấm Trichoderma tiết ra một loại enzyme có khả năng làm tan vách tế bào của các loại nấm khác. Sau đó nó có thể tấn công vào bên trong loài nấm gây hại biến chúng thành thức ăn và tạo nên những hữu cơ có lợi. Sự kết hợp này cho phép nó bảo vệ vùng rễ của cây trồng chống lại các loài nấm gây thối rễ. Nó còn giúp tái tạo, phục hồi lại các rễ bị tổn thương do tuyến trùng hoặc rệp sáp gây ra.

Nấm Trichoderma còn tạo ra chất có hoạt tính tương tự như “thuốc kháng sinh”, có tác dụng kìm hãm sự tăng trưởng của các tác nhân gây bệnh đồng thời nó là một “ký sinh” giết chết các loài gây bệnh, tiết ra các enzyme phân hủy chúng. Nấm trichoderma sinh sản vô tính theo cấp số nhân, sinh trưởng mạnh mẽ với nhiệt độ từ 25 – 30 độ C, tồn tại trên môi trường thuận lợi khoảng 18 tháng. Có thể bị hủy diệt dưới ánh nắng kéo dài trong 2 giờ với nhiệt độ cao và trời mưa nhiều ngày.

Nấm Trichoderma bám vào những vùng rễ cây như những sinh vật cộng sinh khác, sự đeo bám này mang lại lợi ích cho cả cây trồng lẫn Trichoderma. Nó tiết ra đất những chất kích thích để rễ cây ăn sâu xuống lòng đất, làm cho rễ cây khỏe hơn và tăng khả năng hút dinh dưỡng, tăng khả năng phòng vệ, tạo thành một lớp măng – xông bảo vệ vùng rễ cây tránh sự xâm nhập của mầm bệnh của các loại nấm bệnh, làm giảm khả năng nhiễm bệnh nhờ nấm Trichoderma bám vào các đầu rễ cây, tăng khả năng ra hoa, thụ phấn, tăng trọng lượng quả và chiều cao của cây, làm tăng năng suất cây trồng…

Các chế phẩm nấm Trichoderma được sản xuất và sử dụng như là chất kiểm soát sinh học một cách có hiệu quả. Hình thức sử dụng dưới dạng chế phẩm riêng biệt hoặc phối trộn vào phân hữu cơ để bón cho cây trồng vừa cung cấp dinh dưỡng cho cây vừa tăng khả năng kháng bệnh của cây.

Lợi dụng khả năng phân hủy cellulose, phân giải lân chậm tan của nấm Trichoderma mà người ta đã trộn nấm Trichoderma vào quá trình sản xuất phân hữu cơ vi sinh để thúc đẩy quá trình phân hủy hữu cơ được nhanh chóng.

Sử dụng chế phẩm nấm Trichoderma ủ phân hữu cơ để bón cho cây trồng sẽ giúp tăng cường hệ vi sinh vật có ích trong đất; phân giải nhanh các chất hữu cơ thành dạng dễ tiêu, cung cấp dinh dưỡng cho cây; phòng một số nấm bệnh gây hại cho cây trồng, chất lượng phân cao hơn. Lúa được bón phân hữu cơ có trộn chế phẩm sinh học Trichoderma sẽ giúp giảm được 60% NPK phân hóa học, tăng hàm lượng Silic trong thân và hạt giúp cây lúa chống chịu sâu bệnh tốt hơn, làm tăng năng suất lúa cũng như tăng hiệu quả kinh tế trồng lúa và cải thiện độ phì nhiêu đất.

Với những hiệu quả mà chế phẩm Trichoderma mang lại, bà con nông dân nên sử dụng chế phẩm sinh học thay cho việc dùng các loại phân bón hóa học để cải thiện năng suất và chất lượng cây trồng, góp phần bền vững môi trường đất canh tác nông nghiệp.

Ứng dụng của nấm Trichoderma trong trồng trọt

Ủ phân hữu cơ, phân giải cellulose

Trichoderma có khả năng phân giải cellulose cực mạnh. Do đó được ứng dụng trong việc ủ phân hữu cơ (phân trâu bò, phụ phẩm nông nghiệp như vỏ lạc, bã mía, rơm rạ …). Khi sử dụng Trichoderma sẽ giúp phân hủy phân bón nhanh chóng (chỉ trong 1-2 tuần đã sử dụng được), cellulose được chuyển hóa thành các dạng hợp chất hữu cơ mà cây trồng hấp thu được trực tiếp. Thành phẩm sau khi ủ có hàm lượng dinh dưỡng cao, có thể thay thế hoặc giảm lượng phân bón hóa học.

Khi trichoderma được bón vào trong đất, chúng tiếp tục phân giải mùn xơ trong đất (cành khô, lá cây, cỏ …) giúp cung cấp dinh dưỡng cho cây trồng, cải tạo đất.

Đối kháng nấm bệnh, tuyến trùng

Nấm Trichoderma có khả năng đối kháng và tiêu diệt các nấm gây bệnh cho cây trồng, điểm hình là các bệnh: vàng lá thối rễ, xì mủ, chết nhanh, chết chậm, héo rũ … ( tác nhân gây bệnh là các vi nấm Rhizoctonia solani, Fusarium, Pythium, Phytophthora sp., Sclerotium rolfsii…)

Ngăn ngừa và tiêu diệt tuyến trùng gây tổn thương đến bộ rễ.

Các vườn cây ăn quả (cam, bưởi, sầu riêng …) bổ sung đều đặn Trichoderma 1-2 lần/năm giúp giảm đáng kể hiện tượng cây bị vàng lá thối rễ.

Cân bằng sinh thái, kích thích và bảo vệ rễ

Như đã nói ở trên, Trichoderma có tác dụng kích thích bộ rễ phát triển, giúp hồi phục bộ rễ nhanh chóng, giúp bộ rễ đâm sâu và vươn xa để dễ hút dinh dưỡng.

Trichoderma đóng vai trò rất lớn trong việc cân bằng sinh thái đất, giúp canh tác bền vững. Tiêu biểu phải kể đến khả năng cải tạo đất, làm đất tơi xốp, tăng độ phì nhiêu của đất, cân bằng pH và giải độc đất, giúp cân bằng hệ vi sinh vật trong đất.

Trichoderma sẽ là phương án hữu hiệu nâng cao hiệu quả sử dụng phân bón cho cây trồng.

Ưu điểm của chế phẩm Nấm Trichoderma

  • Không gây hại cho người và vật nuôi
  • Có phổ đối kháng rộng trên các loài nấm gây bệnh trên cây trồng
  • Sử dụng nhiều cơ chế để kháng lại các vi sinh vật gây bệnh
  • Tồn tại lâu dài trong đất nhờ khả năng tự sản sinh ra bào tử
  • Trichoderma phát triển nhanh trong đất
  • Hỗ trợ quá trình hấp thu chất dinh dưỡng và kích thích tăng trưởng cho cây trồng
  • Phân hủy rác thải hữu cơ rất mạnh
  • Trichoderma chỉ phân hủy thân, cành, lá khô hoặc vàng úa … khi chúng đã mất đi diệp lục. Vì vậy khi tưới, phun xịt lên lá, thân cho cây trồng rất an toàn

Chú ý khi dùng Trichoderma

Trichoderma là chế phẩm sinh học, vì vậy khi sử dụng không pha lẫn với các chất diệt khuẩn, thuốc trừ sâu, các loại thuốc BVTV có nguồn gốc hóa học. Không pha lẫn Trichoderma với nước vôi, không trộn với vôi bột.

Không nên sử dụng Tricho chung với phân hóa học có nồng độ đậm đặc … vì làm như vậy sẽ làm giảm hiệu quả của chế phẩm Trichoderma hoặc nặng hơn có thể gây chết nấm Trichoderma. Để cẩn thận, có thể bón phân trước một thời gian rồi mới bón tưới Trichoderma.

Không phun hoặc tưới vào giữa trưa nắng nóng vì hiệu quả Trichoderma rất thấp. Nên sử dụng vào sáng sớm hoặc chiều mát.

Nếu bón Trichoderma dạng bột, nên xới đất nhẹ, bón chế phẩm rồi lấp lại. Tránh ánh nắng mặt trời tiêu diệt nấm, làm giảm hiệu quả sử dụng của nấm.

Do nấm trichoderma phát triển mạnh trong điều kiện ẩm, bạn nên giữ ẩm thường xuyên cho đất trong 1 tuần bón Trichoderma để nấm sinh khối nhanh nhất và đạt hiệu quả tối đa.

Một số sản phẩm BSF Smart Farm có thành phần nấm đối kháng Trichoderma

  • Chế phẩm sinh học khử mùi.
  • Chế phẩm hữu cơ vi sinh bón gốc.
  • Chế phẩm hữu cơ vi sinh bón lá.
  • Chế phẩm vi sinh bón lá cho hoa hồng.
  • Chế phẩm vi sinh bón lá cho hoa lan.
  • Chế phẩm trừ sâu vi sinh thảo mộc.

Để tìm hiểu thêm BSF khuyến nghị bà con liên hệ trực tiếp với chuyên gia của BSF nhé.

Chúc bà con thành công.

2 thoughts on “NẤM TRICHODERMA | Người Bạn Của Nông Nghiệp

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *